عصر تلويزيون هاي ديجيتالي

کامپيوتر و فن آوري اطلاعات :: دنياي سخت افزار

موضوع: عصر تلويزيون هاي ديجيتالي

با راه اندازي شبكه هاي پخش ديجيتالي برنامه هاي تلويزيوني، نسل جديدي از تلويزيون هاي آنتن سرخود پا به عرصه وجود گذاشته اند. اين تلويزيون ها قادرند كه در همه جاي خانه، حتي در باغ و فضاي باز فقط با يك آنتن معمولي، بدون در نظرگرفتن جهت خاصي براي آنتن، برنامه هاي مختلف تلويزيوني را دريافت كنند.
قدم نهادن به دنياي تلويزيون هاي ديجيتالي، قابل مقايسه است با گذار از دوران صفحات گرامافوني به دوران ديسك هاي موزيك CD.

توليد ديجيتالي برنامه هاي تلويزيوني جديد از آنجا آغاز مي شود كه، بوسيله يك دوبين فيلمبرداري ديجيتالي، صحنه ها فيلمبرداري مي شوند، كه به معناي آن است كه صدا و تصوير هركدام بصورت ديجيتال (رقمي – صفر و يك) ضبط مي شوند و بهمين ترتيب در ادامه خود، از مركز فرستنده تلويزيوني، صدا و تصوير بصورت ديجيتالي پخش مي شوند. از اينجا ببعد فقط تلويزيون هايي قادرند اين برنامه ها را دريافت كنند كه به گيرنده هاي ديجيتالي مجهز باشند، تا بتوانند صدا و تصوير را همانطور كه قبلاً بصورت ديجيتال كدگذاري شده اند(Coding) ، بصورت اوليه شان برگردانند (Decoding) ، اين عمل بوسيله دستگاهي بنام „ دي كدر Decoder „ انجام مي شود.

بيش از ده ها سال است كه برنامه هاي تلويزيوني فقط از طريق آنتن هاي فرستنده و يا كابل هاي تلويزيوني، پخش مي شده كه نوع امواج ارسالي، تا كنون آنالوگ بوده است. مانند سيستمهاي پال در اروپا، سكام در ايران و NTSC در امريكا و كانادا، كه براي همگي تلويزيون هاي خانگي قابل دريافت و پخش بوده است.
چون تلويزيون هاي كنوني فقط قابليت گرفتن و پخش برنامه هاي آنالوگ را دارند، بايد دستگاه كوچك جديدي بنام STB 1 به آنها وصل شود تا امكان گيرندگي برنامه هاي ديجيتالي DVB-T 2 را نيز دارا شوند.
قيمت اين دستگاه فعلاً حدود € 80 الي € 140 (يورو) مي باشد كه بزودي در تلويزيون هاي جديد، از قبل در آنها نصب شده خواهد بود.

اين تلويزيون ها و اين سيستم دريافت برنامه ها، بظاهر مانند تلويزيون هاي قبلي و قديمي 50 سال پيش مي باشند كه آنتني بر پشت بام داشتند. ولي در اصل با آنها تفاوت اساسي دارند، از جمله:
- تصوير با كيفيت ايده آل،
- صداي ايده آل مانند CD همراه با امكان پخش استريو با 5 كانال شبيه Dolby AC3
- امكان استفاده از بخش هاي خدماتي و كاربردي مختلف مانند اينترنت و پست الكترونيكي Email
- امكان پخش برنامه هاي خدماتي همراه و همزمان با يك برنامه تلويزيوني مانند EPG 5
- پخش برنامه ها با قدرت كمتر در مقايسه با سيستم پخش آنالوگ، در نتيجه مصرف برق كمتر براي مراكز فرستنده برنامه هاي تلويزيوني.
- و بسياري امكانات ديگر.

در آلمان در سال 1998 تصميم به راه اندازي پروژه پخش برنامه هاي راديو و تلويزيوني بصورت ديجيتالي، گرفته شد. اجراي اين طرح بر عهده اداره مخابرات آلمان (دويچه تلكومDeutsche Telekom ) مي باشد، كه قرار است تا سال 2010 در سراسر آلمان تمامي پخش راديو و تلويزيوني را به پخش ديجيتالي تغيير دهد و از آن ببعد تمامي مراكز پخش آنالوگ (سيستم هاي پخش قبلي) تعطيل خواهند شد.

از چند سال پيش در برلين براي اولين بار پخش ديجيتالي برنامه هاي تلويزيوني بصورت DVB-T با هشت برنامه تلويزيوني، بر روي دو كانال با موفقيت شروع بكار كرد و تا كنون اين برنامه ها به بيش از 26 برنامه تلويزيوني، گسترش يافته اند.
سال 2003، سال پخش آخرين برنامه تلويزيوني بصورت آنالوگ در برلين بود. بنابراين برلين، اولين شهري در جهان بود كه بطور كلي سيستم پخش تلويزيوني خود را از آنالوگ به ديجيتال تغيير داد.

هم اكنون در بسياري از مناطق پر جمعيت آلمان كار پخش برنامه هاي تلويزيوني بصورت DVB-T در دستور كار است و تا سال 2005 تمامي شهرهاي بزرگ آلمان را مي پوشاند. در مناطقي كه هنوز سيگنال هاي DVB-T را نمي توانند دريافت كنند، پخش برنامه ها همچنان تا سال 2010 بصورت آنالوگ ادامه مي يابد.

در بسياري از كشورهاي اروپايي، امريكا و ژاپن نيز كار راه اندازي و توسعه اين طرح در جريان است.

پخش ودريافت ديجيتالي برنامه هاي تلويزيوني به سه طريق ممكن مي باشد:

· از طريق كابل DVB-C (Cable): بدين صورت كه از مراكز فرستنده تلويزيوني به تك تك خانه ها كابل كشي مي شود و برنامه ها بصورت سيگنال هاي ديجيتالي-الكتريكي از طريق كابل هاي مخصوص انتقال تصوير (Coaxial Cable) مستقيم به خانه ها منتقل مي شود.
براي مراكز شهرها و مناطق پر جمعيت و مناطق مسكوني آپارتماني كه با كابل كشي كمي بتوان همزمان تعداد زيادي خانوار را تحت پوشش قرار داد، و همچنين بعلت اينكه در شهرهاي بزرگ ساختمان هاي بلند مانعي جدي براي پخش امواج تلويزيوني مي باشند، بيشتر از اين روش استفاده مي شود.

· از طريق ماهوارهDVB-S (Satellite): در اين روش ابتدا از مراكز فرستنده تلويزيوني، برنامه ها از طريق كابل به ايستگاه هاي زميني ماهواره اي منتقل مي شوند و بعد از طريق ماهواره هاي تلويزيوني كه بر روي مدار زمين در حركتند، نقاط مشخصي از كره زمين را تحت پوشش قرار مي دهند. مصرف كنندگاني كه تحت پوشش قرار گرفته اند مي توانند با نصب آنتن هاي بشقابي، از برنامه هاي تلويزيوني ديجيتالي استفاده كنند.
اين روش بيشتر براي مناطق مسكوني پراكنده و يا دور از مراكز فرستنده تلويزيوني پيشنهاد مي شود.

· از طريق آنتنDVB-T (Terrestrial): در اين شيوه، از مراكز فرستنده تلويزيوني، برنامه ها از طريق كابل به آنتن هاي مختلفي در شهر و يا منطقه مورد نظر انتقال مي يابد. آين آنتن هاي عظيم مركزي امواج را در چندين جهت همزمان پخش مي كنند تا منطقه مورد نظر را بپوشانند. با توجه به محدود بودن قدرت پخش امواج، (براي جلوگيري از خطرات احتمالي تاثير سوء امواج بر انسانها Electro smog ) اين آنتن ها را بايد در فواصل مشخصي، تكرار كرد. معمولاً پخش از طريق چندين آنتن بطور همزمان، باعث سايه افتادن روي تصاوير تلويزيوني و يا كلاً خراب كردن تصاوير مي شود كه براي جلوگيري از اين مشكل، از تكنيك هاي بسيار پيچيده اي استفاده شده، كه فقط در پناه فن آوري مدرن ديجيتالي و برنامه هاي بسيار قوي و پيچيده كامپيوتري ميسر شده است. با اين روش، با داشتن يك آنتن روميزي و اتصال آن به STB مي توان براحتي برنامه هاي تلويزيوني را كه بصورت ديجيتالي پخش شده اند، دريافت كرد. و در مناطقي كه بطور كامل و قوي تحت پوشش قرار دارند، مي توان با يك تلويزيون پرتابل در فضاي باز تلويزيون تماشا كرد.

تفاوت اصلي اين سه نوع پخش در روش مدوله كردن(Modulation) سيگنالهاي ارسالي مي باشد.

براي انتقال برنامه هاي تلويزيوني بروش DVB-T مي بايست يك آنتن مركزي امواج را در تمامي جهات پخش كند و تلويزيون هاي ديجيتالي با آنتن سر خود و يا آنتن هاي پشت بام، مي توانند برنامه ها را در فاصله حدود 150 كيلومتري دورتادور آنتن مركزي دريافت كنند.
دريافت بدون اشكال امواج و يا بعبارتي ديگر، برنامه هاي تلويزيوني، بستگي به فاصله هر تلويزيون تا مركز پخش دارد. در حوالي مركز پخش، تلويزيون ها قادرند در همه جا فقط با يك آنتن كوچك روميزي و يا آنتن سرخود، برنامه ها را براحتي دريافت كنند و ديگران در فواصل دورتر، با نصب آنتن ساده اي در فضاي باز و يا بهتر از آن، بر روي پشت بامشان، مي توانند برنامه هاي پخش شده را دريافت كنند.

در انتقال صدا و تصوير بصورت ديجيتالي براي تلويزيون هاي ديجيتالي با آنتن روميزي، نوع جديدي از مدولاسيون استفاده مي شود كه اين مدولاسيون بطور مشخص با تمامي شرايط انتقال تصوير و صدا براي تلويزيون هاي آنتن سر خود مطابقت دارد و در نوع خود منحصربفرد است.

اين طريقه مدولاسيون در مقايسه با ارسال امواج بصورت آنالوگ، بر كانال هاي نزديك خود تاثيرسوء ندارد و در ارسال و پخش امواج در همه طرف، بدون بوجود آمدن تداخل امواج و سايه انداختن امواج بر هم عمل مي كند. و همچنين، همه گيرنده ها بدون جهت يابي خاصي براي آنتن هايشان مي توانند برنامه هاي تلويزيوني ديجيتالي را با كيفيت بالايي دريافت كنند.

پخش برنامه هاي تلويزيوني بصورت ديجيتالي، شروعي است براي فن آوري تلويزيون هاي همراه (Mobile Television). همانطور كه هم اكنون در هر اتومبيلي مي توان بسادگي به راديو گوش داد، بزودي بايد انتظار تلويزيون را در هر اتومبيلي داشته باشيم. كارخانجات اتومبيل سازي مرسدس بنز (Daimler Chrysler) و ب-ام-و (BMW) مدتهاست كه با اين طرح مشغول هستند البته با در نظر گرفتن اين نكته كه، بمحض حركت اتومبيل، مانيتور تلويزيون جلوي راننده خاموش مي شود ولي سرنشينان صندلي عقب مي توانند همچنان برنامه تلويزيوني خود را در حين حركت هم پيگيري كنند.
پس به اميد روزي كه تماشاي تلويزيون، همانند راديو در اتومبيل و يا مانند تلفن هاي همراه، در همه جا ميسر باشد. بخصوص در سفرهاي طولاني و خسته كننده زميني با اتومبيل و اتوبوس، تماشاي تلويزيون مي تواند عاملي براي فراموشي گذر زمان طولاني بين راه باشد.

مطلب بعدی :: مطلب قبلی